An pintados iyo hale sa taramong Kastila na Pintado na may boot-sabihon na "pigpintahan". An termino iyo piggagamit kan mga kolonyalistang Kastila bilang kaapudan sa mga katutubong Sebwano asin Waray na pano nin tatoo sa lawas.[1][2] Sinda mahihiling sa mga isla nin Cebu, Bohol, subangang parte nin Negros, Leyte, asin Samar sa rehiyong Biçayas (Visayas) kan Filipinas.[3][4] An taramong ini may boot-sabihon na "pigpintahan" asin iyo enot na piggamit sa kolonisasyon nin Espanya sa Filipinas.[5]

An mga Bisayang pintados sa Boxer Codex (c. 1590)

An Boxer Codex iyo nagpapahiling na parehas an lalaki sagkod babayi iyo igwang tatoo. Naglalaag sinda nin tatoo sa palnit gamit an matarom na pidaso nin bakal asin pagpahid nin itom na pulbura sa mga bukas na lugad na iyo dagos nang nagigin permanente. Sa sarong panurat ni Rodriguez kaidtong 1565, saiyang pigtawan deskripsyon an mga katutubo (sa Ingles) "... these Indians wear gold earrings, and the chiefs wear two clasps about the feet. All the body, legs, and arms are painted; and he who is bravest is painted most." [6]

TerminolohiyaLiwaton

An mga katutubo sa mga probinsya nin Camarines, sa purong parte kan subangan nin isla, sagkod an Marinduque iyo may pagkakapareha sa mga Pintados. Kaidtong ika-16 na siglo, an terminong "Bisaya" iyo piggagamit sana sa mga tawo sa Rehiyon Sulnopan na Visayas, mientras an terminong "Pintados" iyo para sa mga tawo sa Rehiyon Sentral na Visayas sagkod Rehiyon Subangan na Visayas. Sa ngunyan, an terminong "Visayan" iyo piggagamit sa gabos na grupong etniko sa gabos na rehiyon kan Visayas, mientras an terminong "Bisaya" iyo para sa mga Sebwano na an katutubong ginikanan iyo an Rehiyon Sentral na Viasyas. An pangenot na etnikong grupo sa Rehiyon Subangan na Visayas iyo an mga "Waray".[7] An iba pang mga grupong etniko na katutubo sa sentral asin subangan na parte kan Viasyas iyo an Porohanon sa Camotes, an Kabali-anon sa sur kan isla nin Leyte, an Inabaknon sa isla nin Capul, asin an Ata sagkod Magahat, na iyo parehas sa sur kan isla nin Negros.[8][9][10]

Gawi nin PagbuhayLiwaton

PagbadoLiwaton

 
Sarong mag-agom na Pintado sa timawa o tumao na hirerkiya (1590's)

An mga katutubong Pintado iyo may halabang buhok na nakasalapid sa korona kan saindang buhok. An mga babayi harus nagsusulot nin dakulang alahas sa talinga na gibo sa bulawan sagkod ivory, asin iba pang mga dekoratibong tela sa payo. An mga babayi nagsusulot man nin palda na gibo sa medriñaque asin makolor na silk, na igwang bahaques (breech-clouts). An mga Tumao nagsusulot nin badong halaba.

SagrasLiwaton

An mga Pintados iyo istrikto sa pag-aagum, mayong minagom na hababa sa saiyang istasyon. An mga lalaki sagkod babayi pwede mag-agum nin maski pira hasta kayang bakalan asin suportahan. An mga babayi man bukas na magpahiwatig kan saindang sekswal na pangtanaw.

ArmasLiwaton

An mga armas kan sarong Pintado iyo an mga darakulang pakurbang sundang, arug kan cutlasses, spears, asin caraças.

MangubatLiwaton

An mga tattoo iyo nagpapahiling nin pagigin maurag kan sarong lalaki sa mga ralabanan: mas dakul na tattoo, mas matrayumpo. An Pintados iyo lahing tuod sa giyera; na padagos sa pakikipaglaban sa kadagaan sagkod sa kadagatan para sa Mangubat (booty). An taramong ini may boot-sabihon na pagpasiring sa ibang kadagaan sa paghahanap nin masasakop na lugar asin tawo.

LaraoLiwaton

An Larao, may boot-sabihon na pagmundo sa nagadan. Sarong pagsarado an piggigibo sa palibot nin harong kan nagadan na tawo, asin kun siisay man, dakula o sadit, an uminagi iyo mapaparusahan.

Hilingon manLiwaton

Iba pang babasahonLiwaton

ToltolanLiwaton