An Libmanan sarong primera klaseng banwaan sa probinsya kan Camarines Sur, Filipinas. An designadong zip code kaini iyo 4407.

Libmanan
JHernandez Park Libmanan.jpg
An opisyal na selyo kan Libmanan
Selyo
Kinamumugtakan kan Libmanan
Kinamumugtakan kan Libmanan
Tagboan: 13°42′0″N 123°4′12″E Tagboan: 13°42′0″N 123°4′12″E
NasyonFilipinas
Barangay75
Pamamahala
 • Electorado68,551 votantes (9 Mayo 2019)
Hiwas
 • Kabuuhan342.82 km2 (132.36 sq mi)
Elebasyon
7 m (23 ft)
Populasyon
(Mayo 1, 2020)[1]
 • kabuuhan112,994
 • Densidad330/km2 (850/sq mi)
 • Saro
23,343
Economia
 • Klaseprimero klaseng banwaan
 • Ingresos₱348,964,584.30 (2020)
 • Activos₱1,033,317,609.77 (2020)
 • Pasivos₱270,284,886.60 (2020)
 • Gastos₱340,659,290.98 (2020)
Kodigo nin postal
4407
PSGC
051718000
Kodigo telefonico54
TataramonBikol Sentral
Tataramon na Tagalog

Susog sa sensus kan 1 Mayo 2020, igwa ining 112,994 katawong nag-eerok digdi sa 23,343 kaharongan. Igwa ining sukol na 342.82 kilometro kwadrado.

Napapalibotan an banwaan kan Sipocot sa norte, Cabusao sa norte-subangan, Bicol River sa subangan, Pamplona sa habagatan, Pasacao sa sur, asin Golpo kan Ragay sa sulnopan.

Mga barangayLiwaton

Nababanga an Libmanan sa 75 barangay:

  • Aslong
  • Awayan
  • Bagacay
  • Bagadion
  • Bagamelon
  • Bagumbayan
  • Bahao
  • Bahay
  • Beguito Nuevo
  • Beguito Viejo
  • Bigajo Norte
  • Bigajo Sur
  • Bikal
  • Busak
  • Caima
  • Calabnigan
  • Camambugan
  • Cambalidio
  • Candami
  • Candato
  • Cawayan
  • Concepcion
  • Cuyapi
  • Danawan
  • Duang Niog
  • Handong
  • Ibid
  • Inalahan
  • Labao
  • Libod I
  • Libod II
  • Loba-loba
  • Mabini
  • Malansad Nuevo
  • Malansad Viejo
  • Malbogon
  • Malinao
  • Mambalite
  • Mambayawas
  • Mambulo Nuevo
  • Mambulo Viejo
  • Mancawayan
  • Mandacanan
  • Mantalisay
  • Padlos
  • Pag-Oring Nuevo
  • Pag-Oring Viejo
  • Palangon
  • Palong
  • Patag
  • Planza
  • Poblacion
  • Potot
  • Puro-Batia
  • Rongos
  • Salvacion
  • San Isidro
  • San Juan
  • San Pablo
  • San Vicente
  • Sibujo
  • Sigamot
  • Station-Church Site
  • Taban-Fundado
  • Tampuhan
  • Tanag
  • Tarum
  • Tinalmud Nuevo
  • Tinalmud Viejo
  • Tinangkihan
  • Udoc
  • Umalo
  • Uson
  • Villasocorro
  • Villadima (Santa Cruz)

UusiponLiwaton

An banwaan nin Libmanan lataw sa historya asin kultura kan Bikol nin huli ta saro ini sa mga haloy nang namuknang banwaan sa Camarines Sur asin tagob sa kultural na yaman. Halimbawa, igdi nag-administrar nin haros duwang polong taon (1845-1846) asin (1847 - 1865) si Fray Bernardino Melendreras. Siya an tunay na pigtutubodan na kagsurat kan epikong Ibalong sa lenggwaheng Kastila huli ta siya talaga parasurat rawitdawit asin bakong harayo an sinasabing "parasing-pasing" na epiko igdi mansana niya naponpon sa Libmanan sa halawig na pag-erok niya igdi manta duman sa Albay, naglabi sana siyang sarong taon (1865-1867).

Igdi man sa Libmanan, sa baryo kan Bigaho, nakotkot idtong pwedeng apodon na sanang Lokdo nin Libmanan. Ini nagmumustra nin mga pigurin na pinag-adalan nin hararom ni Dr. Zeus Salazar, sarong antropologo, asin nagtao siyang opinion base sa adal niyang ini na an epikong Ibalong iyong gayo an pigiistorya kan mga pigurin sa lokdo asin an kahadean ni Handyong posible nakabase igdi sa Libmanan. An lokdô na ini takop kan sarong tapayan-na-lulubngan. An nakadukay kani iyo si Ermelo Almeda, sarong taga-Naga asin paradamot nin mga artifaks asin relikyas kan soanoy na panahon. Ngonyan an lokdô naka-displey sa Museo del Seminario Conciliar de Nueva Caceres kan Holy Rosary Minor Seminary.

Nabanggit man an Libmanan ni Feodor Jagor, sarong Aleman na antropologo na nagbisita igdi sa Pilipinas (1859-1860). Sa saiyang libro na Reisen in der Philippinen (na pinalis sa Ingles ni Austin Craig, 1917) sabi niya si Melendreras daa mismo an nagsalaysay saiya na kan taon 1851 nakakotkot sa Poro'. sarong lugar igdi, nin mga antigong tapayan, mga plato, mga kolambiga, mga bronseng daga, mga bungô asin tu'lang nin tao saka kun ano-ano pang mga bagay na soanoy nang maray. Sabi nya nakidagos pa siya ki Fray Bernardino Melendreras na iyo kadto an kura paroko.

Maka-ngalas ta igwa ngani igdi sa Libmanan na baranggay na an apod Handong na pigaatid-atid kan mga paraadal kun baga ini ginuno mansana sa pangaran ni Handyong. Igwa man antigong paroy na an ngaran hinandyong, na kun baga kawat sa isip, ipinagngaran sa heroeng si Handyong?

An banwaan man na ini iyo an ginibong ontokan kan Tangkong Vaca Guerilla Unit kan nagsakyada an mga Hapon sa Pilipinas. Igdi nagbase sa Libmanan an mga guerilla asin iyo ini an yunit na nagpatalsik sa mga Hapon sa Naga, katuwang an ibang guerilla yunit, kan pataposon na an guerra.

Orog pa sa gabos, an Libmanan iyo an nagtao kan saro niyang aki na dakula nanggad an ambag sa lantad nin edukasyon igdi sa ronang Bikol: si Dr.Jaime Hernandez (1892-1986). Si Dr.Jaime Hernandez, aki ni Leon Hernandez na saro sa Quince Martires kan Camarines, iyo an kagtogdas kan pinakadakula asin pinakagurang na unibersidad sa Kabikolan, an Universidad de Nueva Caceres (University of Nueva Caceres) na minukna niya kan taon 1954.

Sa pagkiling kan banwaan na Libmanan saiya asin pag-onra kan saiyang naginibohan, an banwaan na ini nagpahaman asin pinatindog an sarong estatuwa para sa pag-orgulyo kan saiyang pangaran. An monumento ikinaag sa sarong plasa na nginaranan na, "Dr. Jaime Hernandez Mini Park".

Diyosesis kan LibmananLiwaton

 
Diyosesis kan Libmanan

An Libmanan poon kan taon 1990 nagin tukawan nin local na Simbahan Katoliko. Nagin ining sarong lokal na teritoryo sa kasaysayan nin Simbahan sa Bikol. Pinagmukna an Prelatura kan Libmanan kan Marso 19, 1990. An enot na Obispo iyo si Muy Reverendo Prospero Arellano D.D. Pinagnombrahan siya kan Vaticano bilang Obispo kan prelatura kan Deciembre 9, 1989 kasabay kan pagdeklara na igwa na nin Prelatura sa norteng parte kan Nueva Caceres.

Kan Junio 19, 2009, naimukna bilang sarong diyosesis an local na simbahan kan Libmanan. Asin an nasasakupang mga banwaan iyo an mga banwaan kan primer asin segundo distrito kan Camarines Sur.Sa kapinonan, an Diyosesis igwa nin 16 na mga parokya. Kan 2006, Hangang sa presenteng taon, igwa na ining 28 parokya. An Presenteng Pamayo kan diyosesis iyo si Muy Reverendo Jose R. Rojas, Jr. D.D. Asin enot na Obispo kan Diyosesis kan Libmanan.

DemograpikoLiwaton

Sensus nin Populasyon kan
Libmanan
TaonTawo±% p.a.
1903 17,416—    
1918 11,729−2.60%
1939 23,000+3.26%
1948 43,482+7.33%
1960 52,512+1.58%
1970 62,762+1.80%
1975 66,601+1.20%
1980 68,413+0.54%
1990 77,565+1.26%
1995 85,337+1.81%
2000 88,476+0.78%
2007 92,839+0.67%
2010 100,002+2.74%
2015 108,716+1.60%
2020 112,994+0.76%
Toltolan: Philippine Statistics Authority[2][3][4][5]


Kataytayan nin mga retratoLiwaton

Dagdag na ginunuanLiwaton

  • Istorya Kan Kabikolan, Malanyaon Jaime T., AMS Press. Naga City. 1991. 572 na boklit.

ToltolanLiwaton

  1. "2020 Census of Population and Housing (2020 CPH) Population Counts Declared Official by the President". Hulyo 7, 2021.  Check date values in: |date= (help)
  2. Sensus kan Populasyon (2015). "Rehiyon V (Rehiyon Bikol)". Kabuuhang Populasyon kan lambang Provincia, Syudad, Banwaan asin Barangay. PSA. Retrieved 20 Jun 2016. 
  3. Census of Population and Housing (2010). "Rehiyon V (Rehiyon Bikol)". Kabuuhan populasyon sa lambang Provincia, Syudad, Banwaan asin Barangay. NSO. Retrieved 29 Jun 2016. 
  4. Mga Sensus kan Populasyon (1903–2007). "Rehiyon V (Rehiyon Bikol)". Table 1. Population Enumerated in Various Censuses by Province/Highly Urbanized City: 1903 to 2007. NSO. 
  5. "Province of Camarines Sur". Municipality Population Data. LWUA Research Division. Retrieved Disyembre 17, 2016.  Check date values in: |access-date= (help)

Mga panluwas na takodLiwaton